الهه جعفری دانشجوی رشته علوم آزمایشگاهی دانشگاه علوم پزشکی تهران از فعالان امور فرهنگی و دبیر کانون «فرهنگ سلامت» این دانشگاه است. کانون فرهنگ سلامت در اموری چون ترویج و گسترش فرهنگ سلامت در جامعه و ارتقای سطح آگاهی مردم در حوزه بهداشت و درمان فعالیت دارد و همچنین فعالیت‌هایی نیز در امور خیریه و در راستای ترویج سلامت انجام می‌دهد. به همین بهانه با این دانشجوی فعال و خیّر به گفتگو نشسته‌ایم که در ادامه می‌خوانید.
مفدا: برایمان از کانون فرهنگ سلامت بگوئید و بفرمائید وظیفه ذاتی این کانون چیست؟
این کانون با هدف گسترش و ترویج فرهنگ سلامت و توجه به مولفه‌های سلامت در راستای ارتقای سطح آگاهی دانشجویان و مردم تاسیس شده و هر فعالیتی که در حوزه سلامت و ارتقای سطح بهداشتی باشد را دنبال می‌کند و در این مسیر به دنبال خلاقیت و نوآوری ترویجی نیز هست. اما بهتر است بگویم که هدف اصلی کانون «فرهنگ سلامت» افزایش سطح آگاهی در زمینه سلامت و بهداشت در مناطق محروم است. لذا برای تحقق این هدف به مناطق محروم جامعه می‌رویم و علاوه بر ارائه خدمات درمانی رایگان، آموزش و افزایش سطح آگاهی آن مناطق را نیز در برنامه‌ها قرار می‌دهیم چرا که معتقدیم قشر آسیب‌پذیر جامعه در حوزه بهداشت در مناطق محروم ساکن هستند.
مفدا: فرهنگ سلامت چیست و به این موضوع چه مقدار پرداخته شده است؟
واژه سلامت هم مانند بسیاری از واژه‌های دیگر ، به صورت گسترده در گفت‌وگوهای روزمره مورد استفاده قرار می‌گیرد، بدون آنکه تعریف واضح سلامت را بدانیم. شاید با شنیدن کلمه سلامت اولین مفهوی که به ذهن متبادر می‌شود، بیمار نبودن است. اما سلامت فیزیکی تنها یکی از ۷ مولفه سلامت است که شامل سلامت ذهنی، عاطفی، محیط زندگی، اجتماعی، معنوی و شغلی می‌شود. تعریف سلامت از نظر سازمان بهداشت جهانی نیز به معنی آسایش و صحت کامل جسمی، روحی و اجتماعی است و صرفا بیمار نبودن را شامل نمی‌شود. در تعریف سازمان بهداشت جهانی نیز کلمه فرهنگ را مشاهده می‌کنیم، حتی اگر فرهنگ سلامت را نهفته در این عبارت ببینیم اما ذکر واژه فرهنگ تاکیدش را بیشتر می‌کند که فرهنگ سلامت مهم است. اگر بخواهیم به هرکدام از آن مولفه‌های نام برده برسیم لازمه‌اش دانستن فرهنگ سلامت آن مولفه است. البته موضوع فرهنگ در تمامی مسائل مربوط به جامعه مهم است تا جایی که رهبر معظم انقلاب می‌فرمایند: اصلاح جامعه بدون اصلاح فرهنگ آن میسر نیست.
می‌توان همین جمله ارزشمند را به بهداشت و سلامت نیز تعمیم داد، اگر کسی نداند فرهنگ استفاده از لوازم بهداشتی یا خدمات بیمارستانی و خیلی مسائل دیگر چیست چطور می‌تواند در حفظ سلامتی خود و اطرافیانش بکوشد. البته و متاسفانه موضوع فرهنگ سلامت را می‌توان از مظلوم‌ترین موضوعات جامعه در نظر گرفت که کمتر شاهد اهمیت دادن به آنها هستیم.
مفدا: با توجه به این نکته که عرصه فرهنگ سلامت را مغفول و مظلوم می‌دانید، فعالیت در جامعه در این حوزه تا چه حد می‌تواند اهمیت داشته باشد؟
اینکه مردم از خدمات بهداشتی، درمانی و آموزشی برخوردار باشند، در واقع یکی از حقوق مسلم فردی و اجتماعی آنها است و تامین سلامت جسم و روان هم ابزاری برای تکامل انسان است و از دیدگاه اقتصادی هم اهمیت دارد. من اهمیت این موضوع را از بعد اجتماعی و اقتصادی مد نظر دارم. با توجه به اینکه ۲ سالی است که به موضوع اقتصاد توجه ویژه‌ای می‌شود از این رو فعالیت در حوزه سلامت و بهداشت یکی از مهم ترین فاکتورهای مهم برنامه‌ریزی و سیاستگذاری در این حوزه خواهد بود. افزایش جمعیت ، پایین بودن سطح بهداشت فردی و.... باعث می‌شود که این موضوع اهمیت بیشتری پیدا کند.
مفدا: با توجه به اینکه کانون فرهنگ سلامت در امور خیریه هم فعال است لطفا در این مورد و ارتباط کانون با امور خیریه و فعالیت در ماه رمضان هم توضیحی بفرمائید.
معتقدم در کنار هر فعالیتی که در جامعه داریم می توان کار خیر انجام داد و نباید امور خیریه تنها به نهادها و کانون‌های خیریه واگذار شود. در ماه مبارک رمضان تصمیم گرفتیم که در کار خیری سهیم شویم لذا سه اثر نقاشی از یکی از اعضای کانون ، خانم ساره مرادی دانشجوی رشته هوشبری را به هدف کمک به آسیب دیدگان جذامی در مراسم افطاری ای که از طرف موسسه حمایت از آسب دیدگان جذامی (محام) با همکاری کانون فرهنگ سلامت برگزار شد به مزایده گذاشتیم که خدا را شکر هر سه تابلو به فروش رفتند. ما در این طرح هدفگذاری مشخصی برای کمک به بیماران فراموش شده جذامی داشتیم و فکر می‌کنم ماه رمضان بهترین فرصت برای پرداختن به امور خیریه است.
مفدا: نقش دانشجویان رشته‌های علوم پزشکی در ترویج فرهنگ سلامت و فعالیت در امور خیریه را چطور ارزیابی می‌کنید.؟
با تاکید عرض می‌کنم که کار خیر را همیشه می‌توان در کنار دیگر فعالیت‌ها انجام داد. در واقع کانون «فرهنگ سلامت» نیز در مناطق محروم به فعالیت خیریه و افزایش سطح آگاهی در مورد مسائل بهداشتی و خدمت رسانی درمانی به صورت پرداخته است. این هم نوعی کار خیر است و حتما نباید کمک ها به صورت مستقیم و مادی باشد؛ در حقیقت کانون در راستای کمک رسانی به امور بهداشتی و درمانی فعالیت خیریه انجام می‌دهد. نباید فراموش کنیم که همه ما مردم یک سرزمینیم وطنمان ایران است و تمام مردم در هر منطقه اش برای ما مهم هستند، پس وظیفه داریم که بی‌تفاوت نباشیم. به نظرم این یک توفیق الهی است که ما در دانشگاه‌های علوم پزشکی تحصیل می‌کنیم و البته مسئولیت‌هایی هم برای ما در پی دارد. هم باید شکرگذار باشیم و هم باید به مسئولیت‌های اجتماعی خود توجه کنیم. دوران دانشجویی فرصت مناسبی است تا خود را برای آینده‌ای که در آن کشورمان با وجود فارغ التحصیلان فرهیخته بدرخشد ، آماده‌تر کنیم.
مفدا: هزینه و منابع مالی برای انجام امور خیر را چگونه تامین می‌کنید و به عنوان یک فعال امور فرهنگی و خیریه فکر می‌کنید جامعه ما بیشتر نیاز به انجام فعالیت خیریه در چه زمینه‌ای دارد؟
هزینه فعالیت‌ها از طریق دانشگاه و دیگر ارگان‌های مرتبط و با کمک دانشجویان تامین می‌شود که البته این کمک‌ها بستگی به نوع فعالیت دارد. این موضوع را باید در نظر داشته باشیم که انجام کار خیر بسیار پسندیده است اما در سطح جامعه باید این موضوع را ریشه‌ای حل کنیم و علت فقر را که به نظرم بیکاری است با همت مضاعف در زمینه اشتغال‌زایی حل کنیم.
ما برای فعالیت‌هایمان به مناطقی مانند کوره‌های آجرپزی رفته‌ایم و شاهد این موضوع هستیم که این مردمان به سختی زندگی می‌کنند و برایم عجیب است که چرا مسکن و امکانات حداقلی به این مردم تعلق نمی‌گیرد و قطعا با برنامه‌ریزی و هدفگذاری دقیق این امر صورت می‌گیرد. مناطق محروم نیازمند یک سازمان یا یک شورا هستند تا به مشکلاتشان رسیدگی شود ، افرادی دلسوز باید باشند که خالصانه فعالیت کنند و مشکل را رفع کنند.
مفدا: در راه فعالیت در حوزه فرهنگ سلامت و ترویج این امر مهم چه مشکلاتی بر سر راهتان وجود دارد و دانشگاه چه کمک‌هایی به شما کرده است؟
معاونت دانشجویی دانشگاه ما نگاه ویژه‌ای به دانشجویان و فعالیت‌هایشان دارد و از فعالیت‌های دانشجویی حمایت می‌کند اما برای اجرای برنامه‌ها تامین بودجه دشوار است. اکثر افراد دانشگاه را مهد آموزش عالی می‌دانند این عبارت کاملا درست است اما فرهنگ چه می شود؟ آیا به اندازه آموزش در دانشگاه مهم نیست؟ کاش به فرهنگ نیز نگاه ویژه‌ای در کشور می شد. به خصوص فرهنگ سلامت بسیار مهم است چرا که جامعه‌ای که مردمانش از نظر سلامت وضعیت مطلوبی داشته باشند می‌تواند پیشرفت و کار کند. به نظرم فرهنگ سلامت یکی از مهم‌ترین رکن‌های پیشرفت کشور است.
مفدا: از مردادماه سال گذشته معاونت فرهنگی و دانشجویی هر دانشگاه علوم پزشکی کشور دارای یک وب سایت خبری با عنوان «مفدا» شده است، "مفدا" به شما که دانشجوی فعال فرهنگی هستید، چه کمکی کرده است؟
تاسیس پایگاه اطلاع رسانی مفدا را می‌توان یکی از اقدامات مهم در جامعه اطلاع‌رسانی و خبری دانشگاهی دانست، چرا که دانشجویان فعال از دانشگاه‌های مختلف در یک گروه هستند و به تبادل نظر می‌پردازند و همچنین اخبار دانشجویان در کانالی که بیش از ۱۳۰۰۰ عضو دارد قرار می‌گیرد. همچنین عنوان خبرنگار افتخاری و فعالیت دانشجویان در این غالب و تهیه خبر بسیار برای دانشجویان انگیزه‌بخش است.
ارسال نظر